لغت نامه



ملح،ماده ای که از ترکیب شدن یک قلیا و یک اسید بوجود می آید.در رنگرزی نمک بیشتر به نمک طعام (کلرور سدیم)یا نمک گلابر(سولفات سدیم)گفته می شود که در حمام رنگهای اسیدی موجب کندی جذب رنگ می گردد نمک طعام جسمی است سفید رنگ،بلوری،شور مزه که از آب دریا از معدن به دست می آید و در آب حل می گردد.

یا«کربنات سدیم»که در صنعت به سود لباسشویی معروف است آن را از سنگ آهک و نمک طعام بدست می آورند.جسمی است جامد،سفید رنگ و متبلور.موارد استفاده آن در تصفیه آب کارخانجات از جمله ابریشم و صمغ سازی و بی رنگ کردن الیاف مصنوعی است.

یا سولفات سدیم.این نمک برای کند کردن جذب رنگ در حمام رنگ اسیدی به کار می رود.هنگام استفاده از این نمک باید توجه داشت که چنانچه بیش از حد مصرف گردد موجب کندی شدید جذب رنگ به الیاف خواهد شد.

نمدی که با پشم رنگین و نقش دار مالیده شود.اصطلاحی است رایج در بین مردم استان باختران.

نمد ساده که از پشم سیاه سفید مالیده می گردد.اصطلاحی است در بین مردم استان باختران.

یا«شیرازه دوزی»اصطلاحی است رایج در نواحی اصفهان.

نمدی که پهنای آن زیاد باشد.اصطلاحی است رایج در بین مردم استان باختران.

لیک چون در رنگ گم شد هوش تو**شد ز نور آن رنگ ها روپوش تو چون که شب آن رنگها مستور بود**پس بدیدی دید رنگ از نور بود نیست دید رنگ از نور برون**همچنین رنگ خیال اندرون(مولوی) نور در روی کره زمین نتیجه تابش اشعه خورشید است.تجزیه پرتو خورشید بوسیله منشور رنگهای طیف را بدست می دهد،این رنگها بوسیله منحنی های نور با طول موج های مختلف معین می شوند و اندازه ها در رنگ هایی که برای چشم انسان قابل رویت اند از «400 تا 700»میلی میکرون و از بنفش تا قرمز به شرح زیر اند(با-کا):(قرمز با طول موج از 800 تا 650 و فرکانس از 400 تا 470) (نارنجی با طول موج از 640 تا 590 و فرکانس از 470 تا 520 ) (زرد با طول موج از 580 تا 550 و فرکانس از 520 تا 590) (سبز با طول موج از 530 تا 490 و فرکانس از 590 تا 650) (آبی با طول موج از 480 تا 460 و فرکانس از 650 تا 700) (نیلی با طول موج از 450 تا 440 و فرکانس از 700 تا 760) (بنفش با طول موج از 430 تا 390 و فرکانس از 760 تا 800) چنانچه نور نباشد جهان تاریک است هنگامی که نور پدیدار می گردد سطح اشیاء به خود رنگ می گیرد و این رنگ گیری بدانجهت می باشد که ترکیب مولکولی اشیاء متفاوت اند و هر یک از اشیاء با توجه به ترکیبات مولکولی سطح خارجی خود تعدادی از رنگ های نور را جذب می کنند و باز می تابند،همین رنگ های بازتاب اشیاء رنگ کالبدی آن ها را می سازد و حتی جسمیت آنها را ظاهر می کند.انواع مختلف نور اعم از طبیعی(نور خورشید)یا مصنوعی(نور لامپ های برقی)دارای موج های نوری متفاوت اند و یکی از وظایف عمده چشم ایجاد تعادل بین این انواع نور است،بعکس فیلم های عکاسی که هرکدام برای تاثیرپذیری از یک نوع نور ساخته شده اند.نور زیاد رنگ ذاتی را سفید می کند و سایه،آن را تاریک و تیره می سازد(با-ره)

یا«ارزش نوری رنگ»مقدار نور و تشعشع نوری است که یک رنگ به چشم بیننده میتابد.رنگهای مکمّل به نورانیت خود برجستگی می بخشد بدون آنکه اثر رنگی خود را دگرگون سازند.«گوته»در نظریه رنگهای خود به هر رنگ از دسته اول یا رنگهای درجه دوم و ثانوی رقمی را نسبت داده که متناسب با ارزش نوری آن است،نسبت های عددی که میان این رقم ها برقرار می شوند.بدین قرار کمیّت رنگهای متناظر را با دقت معین می سازند.اگرچه این اعداد و اصولاً روش نمی تواند به عنوان اصلی ثابت و همیشگی و پایدار قبول گردد،نمونه ای از اعداد مورد بحث به شرح زیراند:1-زرد برابر است با عدد9. 2-نارنجی برابر است با عدد8. 3-قرمز برابر است با عدد6. 4-بنفش برابر است با عدد3. این کمیت نگاری بدان معنی است که مثلاً نورانیت زرد سه برابر بنفش است در نتیجه اگر قرار باشد نسبت میان این دو رنگ متعادل گردد سطح اشغال شده بوسیله بنفش باید سه برابر سطح اشغال شده بوسیله زرد باشد(با-ره)

میل یل چوب استوانه ای شکلی که در ماشین های مختلف دور خود می چرخد یا چیزی به دور آن پیچیده می شود.در فرش بافی دور تیر بالا و پایین دار را گویند.نورد بالایی را «سر دار»و پائینی را «زیر دار»نامند.

تیر ثابت «سر دار و زیر دار در دارهای ثابت.»

تیر گردان «سر دار،زیر دار»در دارهای گردان.

هرنوع تغییر در جهت طرح های قدیمی یا روش بافت و رنگرزی یا ابداع طرح و نقش جدید در فرش نوآوری است فرش همچون سایر دستاوردهای بشری با توسعه فکری و خلاقیت او از جهات مختلف تکامل می یابد و رشد میکند.این تکامل بدون شک می بایست بوسیله متخصصان علاقمند به هنر فرش صورت پذیرد نه آنان که با این هنر آشنایی ندارند و فقط جنبه اقتصادی آن را در نظر میگیرند.کار این گروه سودجو نه تنها فرش را به جانب تکامل نمی برد بلکه به حسن شهرت این دستباف که نتیجه قرنها تلاش هنرمندان و صنعتگران این مرز و بوم لطمه وارد می سازد.

نمدی که مانند کناره بلند و کم عرض باشد.اصطلاحی است در بین مردم استان باختران.

ماده اولیه بافت حصیر که «نال و نای»هم گفته می شود.گیاهی است دارای شاخه های راست و بلند و توخالی و بندبند،در زمین های باتلاقی و مرطوب می روید،این گیاه برای بافتن حصیر (بوریا)و پوشاندن سقف خانه ها و محصور کردن محوطه ها به کار می رود.نی را کنار جوی ها و نهرها به صورت دستی نیز می کارند و اصطلاحاً آن را«نی باغی»نامند.

نی است که در کنار باتلاق ها و رودخانه ها به صورت خودرو به عمل می آید این نوع نی مهمترین ماده اولیه حصیر در ایران است و بیشتر در استان های سیستان در کنار دریای هامون و مازندران و گیلان و نیز خوزستان و بوشهر و سایر مناطق پر آب و مرطوب مانند کنار دریاچه«زریوار»در غرب شهر مریوان کردستان بافت می شود.

نوعی نی دست کاشت که در اطراف جوهای آب یا نهرها به عمل می آید و در کار بافت حصیر مصرف می گردد.

یا نی هندی،نوعی نی مغزدار خوش رنگ و مستحکم که دارای ساقه های راست و بلند تا ارتفاع 20 متر می باشد برگ های آن دراز و شبیه برگ خرما،از برگ و پوست آن ریسمان و نوعی فرش می بافند،در نقاط مرطوب می روید(با-فع)

چوبی مانند دسته بیل به طول حدود «150»سانتیمتر و به قطر بین «5 تا 7»سانتییمتر که برای کوبیدن «نی»به هنگام بافتن حصیر به کار می رود.

یا«کوجی» چوب نسبتا ضخیم و درازی است که در کمر دستگاه دار به آن محکم می گردد و تکیه گاه چلّه ها می باشد.بعبارت دیگر نخ های چله پشت بوسیله «نزله»به نیره قلاب می گردد و نخ های چله رر آزاد می ماند.

چله ای را گویند که به دور«نیره»پیچیده ی گردد تا چپ راست یا رو،و زیر آن را تنظیم نماید.

پیچیدن نخی از جنس چله را به دور«نیره» گویند.

ماخوذ از زبان سانسکریت و در آن زبان به معنی «مقدس»است.گیاهی است که در کشورهای گرمسیر مانند هندوستان به عمل می آید و در گذشته در ایران و در کرمان می روییده است.بلندی این گیاه تا یک متر میرسد،برگ هایی شبیه برگ اقاقیا دارد و شاخ و برگ آن بهم پیچیده،گلهایش خوشه ای بی بو و سرخ رنگ می باشد.بذر نیل را می کارند و اگر پس از درو کردن شاخه و ریشه آن در زمین بماند سال بعد سبز می شود.طرز تهیه نیل بدینگونه است که شاخه های آن را پس از درو کردن در حوض آب می ریزند و بعد از حدود 20 ساعت یعنی وقتی که کف بنفش بر روی آن ظاهر شود آب را خالی می کنند و آنچه ته نشین شده در کیسه ای می ریزند و آویزان می نمایند تا نیم خشک کرده حاصل گرد کبود رنگی است که در نقاشی و رنگرزی بکار می رود.(با-فع)چون در بازار نیل تقلبی وجود دارد باید آن را شناسایی کرد و سپس مصرف نمود برخی از راههای شناسایی نیل حقیقی بشرح زیر است: 1-از حرارت دادن نیل بر روی چراغ گاز بخار سرخ رنگی متصاعد می گردد که اگر شیشه ای را بالای آن بگیریم به شکل سوزنهای برّاق بصورت کریستال در می آید و این ماده را «ایندیگوتین»نامند. 2-نیل دارای بوی مخصوص است. 3-چنانچه قطعه ای از نیل را بسوزانن بوی مخصوص از آن بر می خیزد. نیل یکی از باثبات ترین رنگهای طبیعی است.اقسام گیاه نیل بسیار است که در همه آنها یک یا دو نوع ماده رنگی وجود دارد.نیل در آب حل نمی شود و مواد آلی مانند «الکل،اتر»در آن تاثیر زیادی ندارد.اسید سولفوریک آنرا حل میکند،اسید نیتریک ضمن حل کردن آن را زرد رنگ می سازد،در مجاورت هوا و بر روی الیاف اکسیده می گردد.رنگرزی با نیل از دیر زمان بطرق گوناگون متداول بوده است چه رنگ آن از دوام خوبی برخوردار است.اینک متداول ترین روش رنگرزی نیل تهیه خم نیل با هیدروآمونیاک می باشد که تفاوت چندانی با نیل شیمیایی ندارد.در بیشتر خم های نیل مقداری نیز سریشم کاملاً حل شده را می ریزند امروز نیل طبیعی به جهت نداشتن بازار مصرف به ایران وارد نمی گردد و رنگرزان از نیل شیمیایی استفاده می نمایند(با-ه)

ماده رنگی طبیعی گیاه نیل بنام «ایندیگو»در اواخر قرن 19 میلادی بصورت مصنوعی و شیمیایی بوسیله «بایر»شیمیست آلمانی کشف گردیده وارد بازار شد.در اوایل قرن بیستم فرد دیگری از ماده «انتراکینون»رنگ خمی بدست آورد که از نوع رنگهای «ایندیگو»از ثبات بهتری در برابر نور برخوردار بود بنابراین از آن پس دو نوع رنگهای خمی (نیلی)یا شیمیایی رواج یافت که هریک دارای مزایای ویزه بود.نیل شیمیایی به صورت پودر و خمیر یافت می شود و درجه خلوص هر دو متفاوت است.

رنگ نیل یا آبی تیره که از رنگهای مورد استفاده در رنگرزی الیاف یا خامه پشم است.این رنگ در طبیعت بسیار است و در رنگین کمان از پایین دومین رنگ می باشد.طول موج این رنگ بین 540-440 است.معمولاً از ترکیب آبی و قرمز به ترتیب 90 درصد و ده درصد بدست می آید.

شستشوی فرش و ضدبید نمودن آن با پاک کننده های ویژه و داروهای استاندارد.معمولاً بدین منظور در پاک کننده ها و داروها به مقدار لازم و میزان معین که از طریق متخصصان تعیین می گیرد ضد بید اضافه می کنند و قالی را با آن شستشو می دهند.

وسیله ای است معادل «52»سانتیمتر درازا که نیم ذرع «104»سانتیمتری می گردد و آن را در سابق فروشندگان پارچه یا فرش به صورت فلزی در اختیار داشتند در حال حاضر متر جایگزین آن شده است.

روشی در بافت فرش است و آن بدینگونه است که در چله کشی چله ها به میزان 1/50 (یک و نیم)قطر نخ با یکدیگر فاصله دارد و بدین جهت قوس گره ها درشت روی هر دو چله زیر و رو دیده می شود و در این صورت به آن جفت نما گویند.

فلزی است نقره ای رنگ سخت و چکش خور،صیقل پذیر،در 1452 درجه سانتی گراد حرارت ذوب می گردد و در 3075 درجه سانتی گراد به جوش می آید اسید استیک آن را حل میکند.معادن نیکل در کانادا و کالدونی یافت می شود،در ایران نیز در معادن انارک از این فلز وجود دارد.سنگ معدن آن بصورت سولفور نیکل است که با سولفور مس همراه می باشد.چون عموماً املاح این فلز در بازار ایران کمیاب می باشد رنگرزان ایرانی به آنها آشنایی ندارند.این ماده از دندانه های مورد استفاده رنگرزی پشم است.ظرفیت نیکل «2 - 3»و وزن اتمی آن (58/69)می باشد.

چوبی است مانند هاف معمولی که در بافتهای دو ریزه بافی کاربرد دارد.این هاف بطوری که از نامش پیدا است ضد هاف اول زده می شود و در شیوه بافت متقارن لازمه دار می باشد.

چوبی است نازک تر از «نیره»که برای جدا کردن تارهای زیر از رو به کار می رود.به هنگام چله کشی نخ چله یک در میان از زیر و روی هاف عبور داده می شود.

پرداخت یا تعهد پرداخت پول،انتقال یا تعهد انتقال یک نوع دارایی یا خدمت به منظور بدست آوردن دارایی،خرمت یا انتقال آن.هزینه دارای معانی و مفاهیم و انواعی مانند هزینه های سرمایه داری هزینه های عمومی،هزینه های مستقیم،هزینه ساخت و هزینه ثابت است.

هزینه های نظارت بر کار مانند دستمزد یا حقوق استادکار،بازرس فنی،مدیریت.

مجموعه مخارجی است که جهت بوجود آوردن کالایی صرف می گردد.این هزینه معمولاً حاصل جمع قیمت عوامل تولید (زمین،کار،سرمایه)آن کالا است.هزینه تولید با توجه به قیمت عوامل تولید و حجم کالای تولیدی و مرغوبیت مواد اولیه و فنونی که درآن به کار می رود تغییر می یابد.هزینه های تولید فرش ایران را می توان به شرح زیر خلاصه نمود: 1-هزینه های سرمایه ای(زمین،وسایل،اعتبارات)حدود 15 درصد 2-کار و دستمزد آن اعم از خرید،ریسندگی،رنگرزی،بافت حدود 55 درصد. 3-موادّ اولیّه حدود 30 درصد.

وجوهی است که برای تخلیه و بارگیری،انبار داری،آزمایش و تعرفه بندی،بدرقه کالا،خدمات فوق العاده و سایر امور تعیین شده و به کالاهای وارداتی و صادراتی تعلّق می گیرد.بند «ج» از ماده «2»قانون امور گمرکی معلوم داشته است که:میزان هزینه های گمرکی با تصویب هیئت وزیران تعیین می گردد.حقوق گمرکی جزئی از اصطلاح بین المللی «حقوق ورودی»می باشد و دارای انواع زیر است: 1-هزینه انبارداری 2-هزینه تخلیه و باربری 3-هزینه بیمه 4-هزینه مراقبت 5-مراقبت 6-هزینه بدرقه کالا 7-هزینه خدمات فوق العاده. باید توجه داشت که «هزینه های گمرکی»در حقیقت اجرت کار است و حال انکه حقوق گمرکی و سود بازرگانی و عوارض،جزء درآمدها محسوب می گردند.(با-آب)

به رنگ «هل»که از خانواده سبز و ترکیبی است از سفید و سبز.هل درختی است کوتاه دارای گلهایی شبیه گل باقلاء ثمر آن کوچک و صنوبری به اندازه بند انگشت،پوستش تیره دانه های آن خوشبو است،بیشتر در هندوستان می روید،تخم یا ریشه آن را می کارند.درخت آن از سه سالگی حاصل میدهد.هلی دارای انواع است که از جمله اند: 1-هلی روشن یا کرم روشن که نوعی از آن از اختلاط پوست انار،پوست گردو و نوع دیگر از ترکیب زاج سفید،قره قروت،روناس بدست می آید. 2-هلی تیره یا کرم تیره که نوعی از آن از ترکیب زاج سفید،روناس،قره قروت حاصل می گردد. 3-هلی سیر که نوعی از آن ترکیب پوست انار،پوست گردو بدست می آید.

ثمر درختی است به این نام که به جهت داشتن مازوج در رنگرزی مورد استفاده است درخت هلیله در هندوستان و آمریکا و آسیای جنوبی و چین و ایران در بلوچستان و خراسان می روید.برگهای این درخت تناور باریک و بلند و ثمر آن خوشه ای و به اندازه مویز و رنگش زرد یا سیاه است و در طب نیز مصرف دارد.هلیله دو نوع است سیاه و زرد.میوه آن را که ریز و شبیه گوجه است قبل از رسیدن می چینند و خشک کرده می سایند و به مصرف می رسانن.میزان مازوج این درخت تا «45»درصد وزن کل آن را تشکیل می دهد.از برگ و ثمر آن برای بدست آوردن انواع رنگهای خاکستری به همراه سایر دندانه ها در رنگرزی پشم استفاده می شود(با-ه)

تعادل و توازن بین قدرتهای رگی و نظم بین رنگها.هرچه رنگها ساده تر باشند هم آهنگی آنها روشن تر و واضح تر خواهد بود.در «دایره رنگ»دو رنگ هم آهنگ کنار هم قرار دارند.از لحاظ تاثیر بر انسان هم آهنگی رنگها آرامش عصبی فراهم می شازد و رنگهای هم آهنگ دل چسب اند.دو یا چند رنگ هم آهنگ اگر ترکیب شوند رنگ خنثی خاکستری بدست می دهند.رنگهای هم خانواده را نیز «رنگهای هم آهنگ»نامند.روابط هم آهنگ بین رنگها ممکن است بوسیله ذو یا سه یا تعداد بیشتری از انها برقرار شود.در اینگونه موارد رابطه را بین دو رنگ،سه رنگ یا بیشتر قلمداد می کنند(با-کا)

ماده رنگی موجود در «بقم بنفش»این ماده در ترکیب با فلز کروم زمینه های سیاه می دهد که بسیار معروف است و ترکیبات آن در رنگرزی ابریشم و چرم مصرف دارد.

همدان یکی از مراکز مهم قالیبافی ایران است،این استان قدیمی که در مغرب ایران واقع می باشد ناحیه ای است کوهستانی و محدود از شماله به زنجان و از مشرق به استان مرکزیفاز جنوب به لرستان و از مغرب به باختران.در این استان کشاورزی و باغداری،دامداری مشاغل اصلی مردم ایت و اهالی در جنب این امور از قدیم به صنایع دستی از جمله قالیبافیفسفالگری،گلیم و زیلوبافی می پرداخته اند.شهر همدان که تا تهران 337 کیلومتر فاصله دارد و مرکز این استان می باشد از شهرهای قدیمی ایران است و در گذشته با نام «هگمتانه»پایتخت سلاطین ماد»بوده و اینک از شهرهای آباد و پرنعمت کشور است.شهر همدان از شمال به قزوین و زنجان،از مغرب به باختران از مشرق به ساوه و زرند و از جنوب به اراک و ملایر محدود می باشد و دارای 34 درجه و 48 دقیقه عرض شمالی و 48 درجه و 29 دقیقه طول شرقی است و در دامنه کوه الوند قرار گرفته و از سطح دریا 1890 متر ارتفاع دارد.بطور کلی هوای همدان در زمستان سرد و در تابستان معتدل می باشد و همین تعادل درجه حرارت در ایام سال موجب گردیده تا محصولات زمینی و درختی و دامی در آن به وفور یافت شود و بازار معاملات رونق یابد.بطوریکه ذکر گردیده مردم استان همدان به هنرها و صنایع دستی علاقه وافر دارند،مردم اغلب شهرها و روستاها به کارهای دستی از جمله بافندگی بویژه قالی بافی روی آورده اند.اگرچه اکثر قریب به اتفاق قالیهای بافت این ناحیه از لحاظ طرح و بافت معمولی است اما پویایی و مداومت در کار بافت،مردم همدان را به داشتن هنر فرشبافی در جهان صاحب نام کرده است.قالیبافی بویزه قالیهای مورد استفاده عامه مردم و با قیمت ارزان و مناسب در شهر همدان و نواحی آن و نیز مراکز در گزین،مهربان،تویسرکان،خمسه،بزچلو،تفرش،کبوترآهنگ و سایر نقاط شهری و روستایی با حجم تولید بالا بافته می گردد.پشم مورد نیاز در فرش این استان از دام عشایر محلی از جمله شاهسون و هم جوار تهیه می گردد واغلب رنگهای مورد مصرف در برخی نقاط شیمیایی است اگرچه رنگهای گیاهی نیز مصرف می کنند.برخی اختصاصات فرش استان همدان به شرح زیر است: 1-طرح و نقشه ساده و معمولاض لچک ترنج بعضاً افشام،در روستاها نقشها هندسی شکسته می باشد. 2-جنس رنگها شیمیایی است اما در برخی نقاط بویژه در بخش مهربان گیاهی و طبیعی مصرف می گردد و رنگها روشن،سرخ،آبی و کرم است. 3-گره متقارن ترکی باف،دارها ایستاده و گردان،بافت بصورت یک پوده و دو پوده. 4-پرز بلند،ضخیم و نسبتاً خشن. همدان مرکز فروش قالی و قالیچه های بافته شده در ملایر و سنندج و بیجار و عشایر کردستان نیز می باشد.قالیچه های بافت در «گزین»مرغوب و بادوام و دارای طرح و نقش متنوع و رنگ آمیزی ویژه خود است.قالی های بافته شده در نواحی کبوترآهنگ نیز پرگوشت و بادوام با رنگ شتری و روناسی و طرح ترنج دار است.در بخش مهربان قالی ها با نقش ساده و رنگهای سرخ روناسی و آبی نیلی و پشم محلی و هنرمندانه بافته می گردد.

شیشه ای استوانه ای و بلند و مخصوص که در لیوان نمونه رنگ یا سایر ظروف آزمایشگاهی برای مخلوط کردن رنگ و غیره مورد استفاده قرار می گیرد.

کمربندی کیسه مانند که از جنس قالی یا گلیم فراهم می شود.آن را به کمر می بندند و در جیب های متعدد و کوچک آن اشیاء گران بها از قبیل سکّه،زر و سیم می نهند تا از دستبرد محفوظ بماند.

هند در جنوب آسیا و شمال اقیانوس هند و جنوب غربی چین،شرق پاکستان واقع شده و 3287590 کیلومتر مربع وسعت دارد.حدود یک پنجم از مردم این کشور در شهرها از جمله«دهلی نو، بمبئی، کلکته ،مدرس، حیدرآباد»ساکن اند و بقیه در روستاها به کشاورزی و دامداری و امور جانبی آن اشتغال دارند.مردم هند را می توان به عنوان نمونه ای از علاقمندی به صنایع دستی بویژه بافندگی بشمار اورد،پارچه،گلیم،حصیر،قالی از مصنوعات دستی این مردم است.در این میان فراهم سازی برخی از این مصنوعان که با طبیعت مردم و آب و هوای محل سازگاری چندان نداشته رشد قابل ملاحظه ای ننموده مثلاً: بافت فرش پرزدار و بهره برداری از ان جهت گرمی هوا و رطوبت همیشگی موجود مورد استقبال عامه مردم قرار نگرفته و قالی بافی که در این کشور نیز صنعتی روستایی و خانگی است عمدتاًبرای صادرات انجام می گردد.فرشبافان ایران برای اولین بار بافت و مصرف قالی را با طرح و نقش فرشهای ایرانی در هند مرسوم نموده اند.طرح های فرش ایران با تنوع خاص خود به همراه فرشبافان ایرانی به هند رفته و با پشم مرغوب کشمیر و شال هیمالیا بافته و صادر شده و با وجود اقتصادی بودن این کار و سود قابل توجه آن گروه کثیری بدان جلب گردیده اندفتا بدانجا که اینک کشور هند از لحاظ حجم بافت از جمله چند کشور تراز اول تولیدکننده جهان است و فرش از کالاهای مهم صادراتی آن محسوب می گردد.پشم بدست آمده از گوسفندان که بیشتر در استان های «اوتار پرادش» و «راجستان» پرورش می یابد بیش از دو سوم نیاز صنعت فرشبافی کشور را تامین نمی نماید و ناچار مازاد مصرف را از کشورهای زلاندنو و استرالیا وارد می کنند.کارگاههای بزرگ قالیبافی و صنایع دست آن در هند و بویژه در ایالت «اوتار پرادش»دایر شده و قوانین کار برای کارگران از جمله فرشبافان در سراسر کشور اجرا می گردد و به موجب قوانین مذکور بکارگیری کودکان کتر از 14 سال ممنوع است.در هند فرشهای ابریشمی نیز بافته می گردد و هندوستان در ردیف کشورهای مهم صادرکننده فرش های ابریشمی است.اندازه های فرش دستباف هند بنابر سفارش درخواست کنندگان تعیین می شود اما اندازه های رایج معمولاً به شرح زیر است: الف-قالی از «1/83 × 2/74 تا 3/66 × 4/57» متر. ب- قالیچه از «0/92 × 1/83 تا 1/22 × 2/14» متر. اغلب فرشهای هند زیر «26»رج و فقط پنج درصد قالیها رجشمار «32 تا 40» دارد و گره فرش ها نامتقارن فارسی باف است.و ضخامت دستبافها نیز متقاوت می باشد.پنبه در هند بوفور کشت و برداشت می گردد و استفاده از الیاف پنبه در منسوجات مردم این سرزمین سابقه چند هزارساله دارد و اینک با وجود افزایش حجم مصرف پنبه تولیدات داخلی تکافوی نیاز صنایع را می نماید.دولت های محلی بویژه در دو ایالت «راجستان و اوتار پرادش»سعی بر اجرای مقررات تامینی قالیبافان و ارتقاء سطح دانش حرفه ای ایشان دارند و این مقررات که به جهت گستردگی مراکز بافت فقط در کارگاههای عمومی به اجرا در می آید شامل دستمزد،سنّ کار،بهداشت محیط کار و افزایش مهارت بافندگان و سایر دست اندرکاران می باشد.استفاده از نام و علایم تجاری برای کارخانجات یا تجارتخانه ها نیز در هند متداول است.امروزه طرح عمومی فرشهای دستباف هندی مجموعه ای است از نقشه های ایرانی،چینی،فرانسوی،ترکمنی،مراکشی که طراحان ماهر محلی به هر اندازه می کشند و در اختیار بافندگان قرار میدهند،«65»درصد طرحهای فرش هند دارای نقشه های ایرانی مانند ساروق،همدان،تبریز،کاشان،اصفهان ،خراسان،محرابی و شکارگاه و حدود «15»درصد نقوش فرانسوی و چینی و ن20»درصد بقیه نقشهای ساده اند(ف.با.بف)که از نقاشی های هند چون ل و گیاه و حیوانات پوشیده شده است نقش برجسته نیز در هند بافته می گردد و بطور خلاصه نقش قالی هند چون سایر رشته های هنر و صنعت مردمی این کشور متاثر از اساطیر و مفاهیم خاص و برداشت مردم آن از طبیعت و سرچشمه حیات و زیبائیهای جهان هستی است. برخی انواع دیگر فرشهای معمولی هند به شرح زیر است(با-فرحو): 1-«آگرا» که نوعی فرش ضخیم ست از مخلوط پشم و پنبه و رنگهای مورد مصرف در آن آبی،سبز،قهوه ای است. 2-«الله آباد» که دارای پرز بلند و از جنس پشم می باشد. 3-«آسان» قالیچه های کوچک جانمازی است از جنس پشم سفید ویژه نماز و عبادت که در هند و پاکستان مورد مصرف دارد. 4-«دل آرا»نوعی گلیم دست باف که با پنبه نامرغوب در «پنجاب»می بافند. 5-«دری» که نوعی حصیر است و بافتن ان از قدیم الایّام در هند مرسوم بوده. 6-نحرمی»انواع فرشهای بزرگ پارچه که جهت مساجد بافته می شود.

هنر برتر از گوهر امد پدید...«فردوسی». آنچه که ذاتی انسان می باشد و در او ایجاد احساس و ذوق می کند و با ممارست پرورش می یابد هنر است.هنر و علم آنگاه که در صحنه زندگی بشر ظاهر می گردند متفاوت اند،علم اکتسابی است و هنر ذاتی.هنر قدیم است به قدمت بشریّت.هنر در نهاد انسان مجموعه ای است از استعدادها و توانایی ها و مقاومت ها و شکیبایی ها.هنر مطلق زیبایی نیست اما عین زیبایی است و آنگاه که انسان در تاریکی سرگردانی ها و روشنی علم متحیبر می ماند هنر است که او را در شناخت زیبایی ها و کسب ارامش یاری می دهد و به حیات او جلوه می بخشد و در حقیقت به او حیات میدهد.هنر کمال انسانیّت است،انسان را به کمال و طبیعت رهنمون می گردد.هنرمند کسی است که با ظرافت طبع و هنر ذاتی عقل خویش را در انتخاب بهترین تجارب زندگی به کار می برد و نتیجه این گزینش را در معرض قضاوت عامّه قرار می دهد.

بخاری است بی رنگ و بی بو و بی طعم مرکّب از یک پنجم اکسیژن و چهار پنجم ازت و بخارآب و گاز کربنیک که کره زمین را احاطه کرده است.هوا دیده نمی شود اما هنگام وزش باد وجود ان مشخّص می گردد. «هوای استاندارد»هوایی است که دارای «65»درصد رطوبت و «20»درجه سانتیگراد حرارت باشد.

اسباب تعیین فشار هوا،آن را «میزان الهوا»نیز گویند.این وسیله تغییرات جوّی را نیز با توجه به خصوصیات هوای گرم و سرد و انبساط و سبکی هوای گرم و فشردگی و سنگینی هوای سرد اندازه گیری می کند.واحد این اندازه گیری «میلی بار» می باشد.

یا «همیان»

ناده ای است احیاکننده بویژه در رنگرزی با «نیل» و مواد رنگزای خمی به صورت پودرهای کریستال های سفید مایل به خاکستری یا سفید است و بوی خاصی دارد،در هوا اکسیده می شود و درآب بسیار محلول می باشد.

نماینده یا مأمور فنی آشنا به امور بازرگانی که برای کمک به توسعه بازرگانی بازرگانی خارجی از طرف وزارت امور خارجه هر کشور منصوب و اعزام می شود.این ماینده وضع اقتصادی و امکانات بازرگانی کشور محل مأموریت خود را بررسی و اطلاعات بازرگانی لازم را جمع آوری می کند و در اختیار دولت متبوع یا اتباع کشور خود قرار می دهد(با-فص)

یا «حلّاجی»